x
x
Tesis içi iş güvenliği zemin işaretlemesi

Bir tesiste iş güvenliği çoğunlukla ekipman ve eğitimle konuşulur. Oysa günlük davranışı en çok belirleyen şey, çalışanın ayağının altındaki çizgidir. Yaya yolunun nerede bittiği, forkliftin nereden geçeceği, hangi alanın boş kalması gerektiği; bunların hepsi zemine yazılır ve herkes tarafından, her gün, hiç düşünmeden okunur.

Bu yazıda tesis içi işaretlemenin nasıl kurgulandığını, renk kodlarının ne anlattığını, hangi malzemenin nerede kullanılacağını ve zemin işaretlemesinin levhalarla nasıl birlikte çalışması gerektiğini anlatıyoruz.

alıntı

İyi bir işaretleme, kimsenin fark etmediği işaretlemedir. Çalışan doğru yerden yürüyorsa ve bunu düşünmeden yapıyorsa sistem çalışıyor demektir.

Ahmet Toka, Genel Müdür

Zemin İşaretlemesi Neyi Çözer?

  • Yaya–araç ayrımı. Forklift ve yaya trafiğinin ayrılması, tesis içi kazaların önlenmesinde en etkili tek önlemdir.
  • Alan tanımı. Depolama alanları, geçiş koridorları, boş bırakılması gereken bölgeler ve bekleme noktaları görsel olarak belirlenir.
  • Erişim güvenliği. Yangın dolabı, elektrik panosu, acil çıkış ve ilk yardım noktalarının önünün kapatılmaması sağlanır.
  • Tehlike uyarısı. Yükseklik farkı, açılan kapı yayı, hareketli ekipman alanı ve kafa çarpma riski işaretlenir.
  • Düzen ve verimlilik. Palet yerleri ve ekipman konumları tanımlandığında arama süresi ve kayıp azalır.
  • Denetim uyumu. İşaretleme, iş güvenliği denetimlerinde ilk bakılan somut unsurlardan biridir.

Uygulama kapsamı için iş güvenliği işaret ve işaretçileri sayfamıza bakabilirsiniz.

Renk Kodları ve Anlamları

Renklerin tutarlı kullanımı, işaretlemenin dilini oluşturur. Tesis genelinde aynı rengin hep aynı anlama gelmesi, en az doğru rengi seçmek kadar önemlidir.

  • Sarı: Dikkat ve geçiş yolları. Genel uyarı ve sınır çizgilerinde en yaygın kullanılan renktir.
  • Kırmızı: Yasak, tehlike ve yangın ekipmanı. Yangın dolabı ve pano önlerinde boş bırakılması gereken alanlar bu renkle tanımlanır.
  • Yeşil: Güvenli durum, acil çıkış yolu, ilk yardım noktası.
  • Mavi: Zorunluluk bildiren işaretler ve bilgilendirme.
  • Beyaz: Genel alan sınırları ve depolama bölgeleri.
  • Sarı–siyah şerit: Fiziksel tehlike; yükseklik farkı, çarpma riski, hareketli ekipman.

Renk seçiminde ikinci bir ölçüt daha vardır: zemin rengiyle kontrast. Koyu bir zeminde koyu bir işaret, doğru renk olsa bile okunmaz.

Malzeme Seçimi: Boya mı, Bant mı?

İki temel yaklaşım vardır ve seçim, alanın kullanım biçimine göre yapılır.

  • Boya (epoksi / poliüretan): Kalıcıdır, aşınmaya dayanıklıdır ve zemine bütünleşik görünür. Forklift trafiği olan alanlarda tercih edilir. Uygulama kür süresi gerektirir; alan geçici olarak kapatılmalıdır.
  • Yapışkan bant: Hızlı uygulanır, alan hemen kullanıma açılır. Düzenin sık değiştiği depolarda ve geçici düzenlemelerde avantajlıdır. Ancak forklift tekerleği altında zamanla kalkar ve kenarları kıvrılır.
  • Karma yaklaşım: Kalıcı ana güzergâhlar boya ile, değişken depolama alanları bant ile işaretlenir. Çoğu tesiste en pratik çözüm budur.

Boya seçiminde zemin uyumu belirleyicidir: epoksi kaplı bir zemine epoksi esaslı, poliüretan zemine poliüretan esaslı işaret boyası uygulanmalıdır. Ayrıntı için endüstriyel boya ve araçlar ve tek / çift komponent boya sayfalarımıza bakabilirsiniz.

Kolon Numaralandırma ve Dikey İşaretleme

Zemin işaretlemesi nereden geçileceğini söyler; dikey işaretleme ise nerede olunduğunu söyler. İkisi birlikte çalışmadığında büyük tesislerde yön kaybı yaşanır.

Kolon numaralandırma, depo ve otoparklarda konum bildiriminin omurgasıdır. Bir arıza bildirimi, bir sevkiyat adresi veya acil durumda bir konum tarifi, kolon numarası üzerinden yapılır. Numaralandırma sistemi bir kez kurulur ve tesis genelinde tutarlı olmalıdır. Kolon dipleri ayrıca çarpma riski taşıdığı için koruma bandı ile işaretlenir. Ayrıntı: duvar ve kolon boya ve numaralandırma.

Levhalar, zeminde anlatılamayanı anlatır: yükseklik sınırı, hız sınırı, kişisel koruyucu donanım zorunluluğu, acil çıkış yönü. Levha yerleşiminde göz hizası, aydınlatma ve görüş açısı dikkate alınmalıdır. Ayrıntı: yönlendirme ve levhalar.

Uygulama ve Bakım Planı

  1. Kroki hazırlığı. İşaretleme, önce tesis planı üzerinde çizilir. Yaya güzergâhı kesintisiz olmalı, forklift yolu ile çakışan noktalar özel olarak çözülmelidir.
  2. Saha doğrulaması. Kroki sahada işaretlenip ilgili birimlerle birlikte gözden geçirilir. Kâğıtta doğru görünen bir güzergâh, sahada bir rafın önünden geçiyor olabilir.
  3. Zemin hazırlığı. Yüzey temizlenir; yağ ve toz kaldırılır. Kaplamalı zeminlerde gerekirse matlaştırma yapılır.
  4. Uygulama. Bantlama ile keskin kenar sağlanır; kür süresi boyunca alan kapalı tutulur.
  5. Eğitim. Yeni işaretleme, çalışanlara kısa bir bilgilendirmeyle anlatılır. Anlaşılmayan bir işaret, olmayan bir işarettir.
  6. Periyodik kontrol. Aşınan bölgeler yılda en az bir kez gözden geçirilip yenilenir. Silik bir güvenlik çizgisi, güvenlik sağlamaz.

Zemin sistemleriyle birlikte planlama için zemin kaplama uygulamaları sayfamıza da bakabilirsiniz.

Sıkça Sorulan Sorular

Zemin işaretlemesi için hangi boya kullanılır?

Zeminin kendisiyle uyumlu reçine ailesinden seçilir: epoksi kaplı zeminde epoksi, poliüretan zeminde poliüretan esaslı işaret boyası. Çıplak betonda astar gerekebilir. Uyumsuz ürün, alttaki kaplamayı yumuşatabilir veya kısa sürede kalkar.

Bant mı boya mı daha iyi?

Kullanıma bağlıdır. Forklift trafiği olan kalıcı güzergâhlarda boya daha uzun ömürlüdür. Depolama düzeninin sık değiştiği alanlarda bant, hızlı uygulanabildiği ve sökülebildiği için daha pratiktir. Çoğu tesiste ikisi birlikte kullanılır.

İşaretleme yaparken üretim durmalı mı?

Tamamen durması gerekmez; alan etaplara bölünerek çalışılır. Boya uygulanan bölge kür süresi boyunca kapalı tutulur, bu sırada alternatif güzergâh sağlanır. Bant uygulamalarında ise alan neredeyse hemen kullanıma açılabilir.

Yaya yolu ne kadar geniş olmalı?

Kullanım yoğunluğuna ve taşınan yüke göre belirlenir; iki kişinin rahatça yan yana geçebileceği genişlik pratik bir alt sınırdır. Asıl önemli olan, güzergâhın kesintisiz olması ve forklift yollarıyla kesişim noktalarının ayrıca işaretlenmesidir.

İşaretlemeler ne sıklıkla yenilenmeli?

Aşınma her yerde eşit değildir; kesişim noktaları ve dönüşler önce yıpranır. Yılda en az bir kez görsel kontrol yapılıp aşınan bölgeler yenilenmelidir. Silik hale gelmiş bir güvenlik işareti, yokmuş gibi davranılmasına yol açar.

Kolon numaralandırma nasıl kurgulanmalı?

Tesis genelinde tek bir mantık kullanılmalıdır; genellikle bir eksende harf, diğerinde rakam verilir. Numaralar iki yönden okunabilecek şekilde ve göz hizasında uygulanır. Sistem bir kez kurulduktan sonra değiştirilmemelidir; alışkanlık, sistemin en değerli parçasıdır.

Projeniz İçin Uzman Görüşü Alın

25 yılı aşkın saha tecrübemizle yapınıza uygun çözümü birlikte belirleyelim. Keşif ve teklif için bize ulaşın.

Ahmet Toka

Genel Müdür — Likit İzolasyon

Su yalıtımı, zemin kaplama ve yapı güçlendirme alanında 25 yılı aşkın saha tecrübesi. Bu yazı, sahada karşılaşılan uygulamalar ve yürürlükteki standartlar esas alınarak hazırlanmıştır.

Etiketler:
  • #İşGüvenliği
  • #ZeminIşaretleme
  • #Depo
  • #Yönlendirme
  • #EndüstriyelBoya
Paylaş: